Je passeert de finishlijn. Drie seconden later trilt je telefoon: je tijd staat online. Je partner op de bank thuis ziet het op hetzelfde moment. Maar hoe weet het systeem dat jij het was, tussen honderden andere lopers?
Het antwoord zit in een chip van een paar gram aan je schoen, een mat op de grond en een stuk elektronica ernaast. Samen vormen ze het IPICO Sports timing systeem, het systeem waar wij al meer dan 15 jaar mee werken. In dit artikel leggen we stap voor stap uit hoe het werkt. We beginnen simpel en gaan gaandeweg de diepte in.
Wil je eerst de basis van RFID timing begrijpen? Lees dan ook hoe chip tijdwaarneming werkt. Ben je systemen aan het vergelijken, bekijk dan de vergelijking tussen IPICO, MyLaps en RaceResult.
Het principe in 30 seconden
Stel je een OV-chipkaart voor bij een station. Je houdt je kaart tegen de lezer, de lezer herkent je kaartnummer en de poort gaat open. Bij IPICO werkt het vergelijkbaar, alleen hoef je niet stil te staan en draag je de chip aan je schoen.
De chip zendt een signaal
Zodra de chip in het magnetisch veld van de mat komt, wordt hij geactiveerd en stuurt zijn unieke ID-nummer terug.
De mat vangt het op
Antennes in de mat detecteren het signaal en sturen het door naar de reader, de verwerkingskast naast de baan.
De reader maakt er een uitslag van
De reader koppelt het chipnummer aan een timestamp, matcht het met de deelnemerslijst en stuurt de uitslag door naar de schermen en de website.
Hoe een detectie werkt
Dual Frequency: waarom twee frequenties?
De meeste mensen kennen draadloos opladen van hun telefoon. Je legt je toestel op een oplaadpad en zonder kabels stroomt er energie. Dat werkt via magnetische inductie: een spoel in het pad wekt een magnetisch veld op, en een spoel in je telefoon vangt dat veld op en zet het om in stroom.
IPICO gebruikt precies hetzelfde principe. De mat op de grond bevat spoelen die een magnetisch veld opwekken. De chip aan je schoen heeft ook een spoel. Zodra de chip door dat veld beweegt, wekt het veld genoeg energie op om de chip te activeren. Zonder batterij.
IPICO noemt dit hun IP-X technologie, gebaseerd op Dual Frequency met magnetische inductie. "Dual Frequency" betekent dat het systeem op twee frequenties tegelijk werkt: een lage frequentie (125 kHz) om de chip te voeden en een hogere frequentie voor de datacommunicatie. Twee gescheiden kanalen, net zoals je bij een walkie-talkie op een ander kanaal zendt dan je luistert.
Waarom maakt dit uit?
Lage frequentie (LF) signalen worden nauwelijks verstoord door water of het menselijk lichaam. Bij UHF-systemen vraagt de combinatie van chiptype, antennepositie, deelnemersdichtheid en omstandigheden meer aandacht in de opstelling. Een professioneel ingerichte UHF-opstelling kan uitstekend werken, maar IPICO is door de LF-detectie bijzonder vergevingsgezind bij regen, modder en drukke finishpassages.
Om het verschil concreet te maken: UHF (Ultra High Frequency) werkt op frequenties rond 900 MHz. Die golven zijn korter en reflecteren anders op water, metaal en lichamen dan LF-golven. Dat is prima te managen met de juiste hardware en plaatsing, maar het vraagt meer voorbereiding. LF-golven (125 kHz) reiken minder ver, een paar decimeter, maar binnen dat bereik zijn ze zeer betrouwbaar.
De hardware op de finishlijn
Op een gemiddeld hardloopevenement zie je bij de finish twee dingen: een lange, platte mat op de grond en een kast ernaast. Die kast bevat de reader. De mat is het detectieveld.
Twee typen readers
IPICO levert twee readers die in de basis hetzelfde doen maar in schaal verschillen:
Compacte opstelling
- Bedient 2 matten van 2,5 meter
- Totale detectiebreedte: 5 meter
- 120 tags/seconde per mat
- Geschikt voor evenementen tot ~500 deelnemers
Professionele opstelling
- Bedient 2 matten van 5 meter of 4 × 2,5 m
- Totale detectiebreedte: tot 10 meter
- 120 tags/seconde per mat
- Geschikt voor grote evenementen en brede finishstraten
Beide readers verwerken 120 tags per seconde per aangesloten mat. Bij twee matten kom je dus op 240 detecties per seconde. Om dat in perspectief te plaatsen: zelfs als er tien lopers tegelijk over de mat sprinten, heeft het systeem voor elke loper nog ruim 20 registraties per seconde over. Meer dan genoeg.
Finishopstelling (bovenaanzicht)
Drie soorten chips
Niet elk evenement is een hardloopwedstrijd, en niet elke chip hoeft aan een schoen. IPICO levert drie tag-varianten die allemaal door dezelfde matten en readers worden gelezen. Geen extra hardware nodig.
| Type | Bevestiging | Herbruikbaar | Typische inzet |
|---|---|---|---|
| Schoenchip | Aan de schoen | Ja, jarenlang | Hardlopen, trailrunning |
| Startnummerchip | Verwerkt in het startnummer | Nee, eenmalig | Grote evenementen, funruns |
| Power Tag | Fietswiel of enkel | Ja, batterij 3 jaar | Wielrennen, triatlon |
Wij werken vrijwel altijd met schoenchips. Praktisch, duurzaam en betrouwbaar. De London Marathon heeft dezelfde set schoenchips tien jaar achter elkaar gebruikt. Ze gaan lang mee, en dat scheelt in de kosten, voor de organisator en het milieu.
Correct dragen: aan de schoen
De detectiemat leest het betrouwbaarst laag bij de grond. Daarom bevestigen we de chip aan de schoen. Punt.
- Niet in de broekzak: te hoog en te veel afscherming.
- Niet in de rugzak: buiten het ideale detectieveld.
- Niet los bij het startnummer: de chip hoort bij de schoen.
Power Tags voor wielrennen
Bij wielrennen passeren deelnemers de finishlijn met 40–60 km/u. Passieve chips hebben dan te weinig tijd om geactiveerd te worden. Daarom hebben Power Tags een eigen batterij (levensduur: 3 jaar) die continu zendt. De mat of een antenneloop langs het parcours pikt het signaal op, ook op hoge snelheid.
Van detectie naar uitslag: wat er in milliseconden gebeurt
Het moment dat een loper de mat betreedt tot het moment dat de uitslag online verschijnt, duurt een paar seconden. Maar er gebeurt veel in die korte tijd. Uitgesplitst:
Activatie. De antennes in de mat wekken een elektromagnetisch veld op (125 kHz). Zodra de chip in het veld komt, vangt de spoel in de chip die energie op. De chip "ontwaakt".
Identificatie. De geactiveerde chip stuurt zijn unieke ID-nummer terug via de tweede frequentie. Dit duurt ongeveer 2 milliseconden.
Timestamping. De reader ontvangt het ID en koppelt er een exacte tijdstempel aan. Nauwkeurigheid: tot op 0,001 seconde.
Matching. De software zoekt het chipnummer op in de deelnemerslijst. Chipnummer 4829 = Jan de Vries, startnummer 142. De bruto- en nettotijd worden berekend.
Speaker-scherm. De finisher verschijnt binnen een seconde op een scherm voor de speaker. Dat kan op een laptop, iPad, telefoon of extern scherm, zodat meteen zichtbaar is wie net gefinisht is.
Publicatie. De uitslag gaat naar de database en wordt direct gepubliceerd op hardloopuitslagen.nl. Gemiddeld staat je tijd binnen 3–5 seconden online.
Leuk voor de speaker
Omdat de finishinformatie direct beschikbaar is, kan de speaker lopers bij naam noemen, categorie-informatie zien en podiumkandidaten sneller herkennen. Dat maakt de finish levendiger zonder extra handwerk bij de tijdwaarneming.
Het verschil tussen bruto- en nettotijd? De bruto tijd loopt vanaf het startschot, de netto tijd vanaf het moment dat jij de startmat passeerde. Bij een groot evenement met duizend lopers kan dat verschil oplopen tot enkele minuten. Meer hierover lees je in ons artikel over bruto versus netto tijd.
Betrouwbaarheid: 99,9% en waarom dat niet overdreven is
Een detectiepercentage van 99,9% klinkt als marketingtaal. Maar bij IPICO is het meetbaar, en er zitten een paar technische redenen achter waarom dat percentage zo hoog ligt.
Redundantie door meerdere matten
In de praktijk leggen we bij de finish altijd minimaal twee matten achter elkaar. Een loper passeert dus twee detectievelden. Stel dat de kans op een gemiste detectie op een enkele mat 1 op 1.000 is. Met twee matten achter elkaar wordt die kans 1 op 1.000.000. Redundantie is simpel en doeltreffend.
Ongevoelig voor weer en omstandigheden
Omdat IPICO magnetische inductie op lage frequentie gebruikt, hebben de matten en chips geen last van normale weersomstandigheden. Regen, sneeuw, modder en plassen op de mat zijn geen probleem. Bij systemen op hogere frequenties is de opstelling gevoeliger voor antennepositie, chiptype en deelnemersdichtheid; met een goede professionele setup kan ook dat betrouwbaar werken.
Bewezen op de grootste podia
De Istanbul Marathon gebruikt drie startmatten van 7,5 meter breed, aangestuurd door twee Super Elite readers. Het resultaat: nul gemiste atleten, drie jaar op rij. De London Marathon heeft dezelfde set schoenchips meer dan tien jaar hergebruikt. Dat zegt iets over de houdbaarheid van de hardware.
En bij ons?
In meer dan 750 evenementen hebben we een detectiepercentage van boven de 99,9%. We plaatsen standaard dubbele matten en testen de opstelling voor het startschot valt. Mocht een chip onverhoopt niet worden geregistreerd, dan is er altijd een handmatige backup via de finishfotograaf en de tijdwaarnemer ter plaatse.
Waarom wij voor IPICO kiezen
Er zijn meerdere goede timingsystemen op de markt. Wij werken met IPICO omdat het een aantal dingen combineert die voor ons dagelijks werk belangrijk zijn. De herbruikbare chips leveren minder afval op per evenement. Magnetische inductie werkt ongeacht het weer. En de prijs ligt gemiddeld 20% lager dan vergelijkbare systemen.
Daarnaast werkt dezelfde reader met schoenchips, startnummerchips en Power Tags, dus we hoeven geen aparte hardware aan te schaffen als een organisator iets anders wil. Of het nu een dorpsloop is met 50 deelnemers of een marathon met 10.000: de opstelling schaalt mee.
Benieuwd hoe IPICO zich verhoudt tot MyLaps en RaceResult? Lees de volledige vergelijking.
Service
Tijdwaarneming huren
Chips, matten, operator, wedstrijdklok en live uitslagen.
Verdieping
Bruto en netto tijd
Waarom een startmat verschil maakt voor deelnemers.
Veelgestelde vragen
Hoe nauwkeurig is het IPICO systeem?
Het systeem meet tot op 0,001 seconde nauwkeurig. In de praktijk worden uitslagen afgerond op honderdsten van seconden.
Werkt IPICO tijdwaarneming ook bij regen?
Ja. IPICO gebruikt magnetische inductie op lage frequentie (125 kHz). Dit signaal wordt nauwelijks verstoord door water, modder of het menselijk lichaam.
Wat is het verschil tussen een Lite Reader en een Super Elite Reader?
De Lite Reader bedient twee matten van 2,5 meter (5 meter totaal). De Super Elite Reader bedient twee matten van 5 meter of vier matten van 2,5 meter. Beide verwerken 120 tags per seconde per mat.
Hoeveel lopers kan IPICO tegelijk registreren?
Elke mat verwerkt 120 tags per seconde. Met twee matten is dat 240 detecties per seconde. Ruim voldoende voor elke massafinish. Finishers kunnen bovendien binnen een seconde op het speakerscherm verschijnen.
Waar moet de chip gedragen worden?
Aan de schoen. Draag de chip niet in een broekzak, rugzak of los bij het startnummer, want dan komt hij niet betrouwbaar door het detectieveld van de mat.
Kan ik IPICO ook gebruiken voor wielrennen of triatlon?
Ja. Voor wielrennen zijn er Power Tags met een ingebouwde batterij (3 jaar levensduur). Voor triatlon zijn er Multi-Sport Tags die bij alle onderdelen werken.
Dit artikel is onderdeel van onze complete gids:
→ Hardloopwedstrijd organiseren: complete gidsGratis PDF-gids
12 tips voor je hardloopevenement
Bewaar de complete gids als compacte checklist voor je planning, vergunning en wedstrijddag.
